Wybór drogi koniecznej – dylematy sądu

Ustanowienie służebności drogi koniecznej przez sąd zawsze wiąże się z pogorszeniem sytuacji właścicieli działek, po których droga miałaby przebiegać, a jednocześnie z polepszeniem sytuacji osoby żądającej ustanowienia tej służebności. Jednakże to osoba, która żąda ustanowienia drogi koniecznej jest zobowiązana do zapłaty wynagrodzenia i przeprowadzenia odpowiednich prac celem umożliwienia poruszania się po takiej drodze – kwoty pieniężne, które muszą być poniesione w niektórych sytuacjach mogą w skrajnych przypadkach przekroczyć wartość nieruchomości, do której szlak drożny miałby docierać.

Dlatego też przed sądem orzekającym w sprawach dotyczących służebności stoi trudne zadanie wyważenia interesów obu stron postępowania. Niezależnie od wniosków i żądań stron, to sąd jest zobowiązany do wyboru takiego szlaku drożnego, który jak najmniej obciążać będzie nieruchomości, po których ma być przeprowadzony, a jednocześnie zaspokoi potrzeby nieruchomości, która nie posiada dostępu do drogi publicznej.

Katalog okoliczności, które mogą stanowić argument przeciwko poprowadzeniu służebności po konkretnej trasie jest katalogiem otwartym. Dla przykładu można wymienić: przebieg służebności zbyt blisko od ściany budynku mieszkalnego, utrata przez działkę statusu działki budowlanej, długość szlaku drożnego (w porównaniu do innych wariantów), przecinanie przez szlak drożny zbyt dużej ilości działek, skomplikowany przebieg szlaku drożnego (zakręty, załamania, pochyły), istnienie na terenie, po którym miałby przebiegać szlak drożny zabudowań, urządzeń, drzew i innych obiektów, które musiałyby być usunięte.  Wszystkie z powyższych argumentów, mogą być wykorzystywane przez strony postępowania celem odsunięcia groźby poprowadzenia drogi koniecznej po nieruchomości stanowiącej ich własność.

Z drugiej strony Sąd musi wziąć pod uwagę przeznaczenie nieruchomości, która nie ma dostępu do drogi i ustalić jaki dostęp będzie dla niej odpowiedni. Dla przykładu – nieruchomość, na której ma być posadowiony dom jednorodzinny i nieruchomość, na której ma funkcjonować zakład przemysłowy. Pierwsza z działek nie będzie potrzebować drogi dojazdowej o szerokości przekraczającej 4,5 metra, natomiast druga z racji na konieczność dojazdu wielotonowych ciężarówek wymaga dojazdu o szerokości co najmniej 6 metrów.

Na decyzję sądu może też mieć wpływ wysokość wynagrodzenia oraz zakres i koszt prac koniecznych do umożliwienia korzystania z danego szlaku drożnego. W sytuacji gdy wysokość tych kosztów jest tak duża, iż nie można uznać ich za gospodarczo uzasadnionej, sąd nie powinien wyznaczać służebności po takim szlaku drożnym.

Wyważenie interesów uczestników postępowania przy jednoczesnym uwzględnieniu wszystkich okoliczności faktycznych sprawy stanowi główny problem postępowań o ustanowienie służebności drogi koniecznej. A trzeba dodać, iż  istnieje jeszcze szereg dodatkowych warunków i ograniczeń, o których nie wspomniałem w tym wpisie, a o których postaram się napisać w najbliższym czasie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.